Eenzaamheid

Als je aan eenzaamheid denkt gaan je gedachten misschien naar verzorgingshuizen. Of verpleeghuizen. Je denkt misschien aan de bekende geraniums waar mensen achter zitten. Maar eenzaamheid komt meer voor dan je misschien denkt. Eenzaamheid is een onderwerp dat ons allemaal bezig houdt. Logisch: veertig procent van de bevolking heeft er last van, er is dus altijd wel iemand in je leven die ermee te maken heeft. Is het niet bij een van de mensen die je als vrijwilliger bezoekt, dan is het wel iemand uit je familie- of kennissenkring.
Niet alleen ouderen zijn eenzaam. 

 

Wat is eenzaamheid precies?

 

Eenzaamheid is het fysiek ervaren van een tekort aan verbinding met anderen.

Fysiek ervaren, dat wil zeggen: het is een lichamelijk iets. Dat komt omdat je eenzaamheid ervaart in de hersenen. Eenzaamheid kun je meten aan de hersenactiviteit. Op het moment dat iemand voelt er niet bij te horen, buitengesloten te zijn, geen verbinding te hebben met de anderen. Daarom is het een lichamelijk fenomeen: je kunt het meten in de hersenen. Opvallend is dat eenzaamheid in precies hetzelfde deel van de hersenen te ziens is als lichamelijke pijn. Eenzaamheid doet pijn. Letterlijk.

Nu weten we dat pijn een functie heeft. Het is een waarschuwingssignaal. Pijn waarschuwt ons dat er iets niet in de haak is, en het wijst ons op gevaar. Pijn zet ons aan tot actie: let op, haal die hand uit het vuur. Of: let op, je buik doet te veel pijn, ga naar de dokter. Of let op: je slaat naast de spijker, niet meer doen!

De pijn van eenzaamheid zet aan tot andere actie. Tot het versterken van de verbinding met anderen. Tot het aanhalen van oude contacten. Tot het maken van nieuwe vrienden. Tot het openstellen van jezelf voor anderen. Wie er niet in slaagt dat te doen, heeft een groot probleem. Het alarm blijft aan staan. Het blijft onrust veroorzaken, daar in die hersenen. Stress. Verwarring. En dat heeft verstrekkende gevolgen.

 

Eenzaamheid zelf is dus niet echt een probleem. Eenzaamheid is als een trouwe makker die je af en toe waarschuwt voor gevaar. Wie net een partner verloren heeft zal niet verbaasd zijn over eenzaamheid. Het heeft ook geen zin om te denken dat je dat weg kunt poetsen. Hoe verdrietig ook, het hoort erbij. Maar eenzaamheid mag geen dagelijkse metgezel worden. Wie na drie jaar teruggetrokken in huis zit en geen vrienden meer over heeft, zit diep in de problemen. Dieper dan de meeste mensen beseffen.

Eenzaamheid die niet wordt opgelost is als een woekering in je lijf. Het verandert je hersenen, het ondermijnt je afweersysteem en maakt je als het ware tot een ander mens. Eenzaamheid maakt je tot een schaduw van je eigen ik. Eenzaamheid zorgt voor het verlagen van je zelfvertrouwen, voor het verminderen van je sociale vaardigheden en het maakt je teruggetrokken. Langer durende eenzaamheid zorgt er daardoor voor dat je het zelf niet meer kunt oplossen. Je draait in kringetjes rond.

 

Eenzaamheid is dus vooral een probleem als je het niet kunt oplossen. En veel mensen kunnen het niet oplossen. Daar kunnen heel wat redenen voor zijn. Om er eens een paar te noemen:

 

·         weten – als iemand zelf geen idee heeft dat ie een probleem heeft, zal ie het zeker niet willen oplossen

·         willen – zelfs als iemand weet dat ie een probleem heeft, moet ie het ook nog wel willen oplossen

·         kunnen – iemand moet weten wat ie kan doen om het op te lossen en de mogelijkheden moeten er zijn

·         doen – dan moet iemand tot actie over gaan. De juiste actie, in de richting van een oplossing.

 

Dit “weten-willen-kunnen-doen” kan ik je bij helpen. Neem contact op voor een vrijblijvende kennismaking.